Bulgarije voor cruciale keuze: koers richting Rusland?
WORTHY NEWS/DE COUTUREKRANT - 19 april 2026 - SOFIA/BUDAPEST – De Bulgaren waren op weg naar verkiezingen waarvan verwacht werd dat een pro-Russische voormalige president ze zou winnen.
Mocht dit worden bevestigd, dan zou de overwinning van voormalig president Rumen Radev slechts enkele dagen na de Hongaarse verkiezingen plaatsvinden, waarbij de kiezers het als autoritair beschouwde beleid van de al lang zittende Hongaarse premier Viktor Orbán, die nauwe banden met de Russische president Vladimir Poetin onderhield, hebben verworpen.
De stemming, de achtste parlementsverkiezing in vijf jaar tijd, volgde op massale protesten die in december de vorige conservatieve Bulgaarse regering ten val brachten.
De stembureaus openden om 7.00 uur lokale tijd en zouden om 18.00 uur sluiten. De exitpolls werden kort daarna verwacht. De officiële uitslag werd waarschijnlijk maandag bekendgemaakt.
VERKIEZINGEN KUNNEN DE RICHTING VAN BULGARIJE VERANDEREN
De verkiezingen van zondag worden als cruciaal beschouwd en zouden mogelijk een links georiënteerde, pro-Russische figuur aan de macht kunnen brengen in een tijd van verschuivende politieke stromingen in Oost-Europa. De verkiezingen vinden plaats te midden van bredere regionale debatten over bestuur, democratische normen en de relatie met Moskou.
De protesten in december brachten honderdduizenden, voornamelijk jongeren, op de been om te pleiten voor een onafhankelijke rechterlijke macht en actie tegen wijdverspreide corruptie. De protesten lieten zien dat de verkiezingen voor veel Bulgaren een diepere strijd weerspiegelen over de toekomstige koers van het land: tussen voortdurende aansluiting bij de Europese Unie en een mogelijke verschuiving naar nauwere banden met Rusland.
Radev, een voormalig generaal van de luchtmacht, heeft beloofd een einde te maken aan wat hij omschrijft als een "oligarchisch bestuursmodel" en steunde de anticorruptieprotesten die leidden tot de val van de vorige regering.
Hij heeft zich ook uitgesproken voor een hernieuwde band met Rusland en kritiek geuit op de militaire steun aan Oekraïne, waarmee hij zichzelf positioneerde als een kandidaat die bereid is de koers van het Bulgaarse buitenlandbeleid te wijzigen.
BANDEN MET RUSLAND ONDER DE LOEP
Radev trad eerder dit jaar af als president, een functie die grotendeels ceremonieel van aard was, om zich kandidaat te stellen voor het premierschap. Dit markeerde een belangrijke politieke verschuiving. Hoewel hij zich heeft verzet tegen wapenleveringen aan Oekraïne, heeft hij aangegeven dat hij beslissingen van de Europese Unie niet volledig zou blokkeren.
Zijn standpunt heeft kritiek van tegenstanders opgeleverd, met name nadat hij een recent defensieakkoord tussen Bulgarije en Oekraïne in twijfel trok en opriep tot herstel van de banden met Moskou. Critici stellen dat deze aanpak de afstemming van Bulgarije met westerse bondgenoten zou kunnen verzwakken.
De voormalige president kreeg tijdens de campagne ook te maken met tegenreacties nadat beelden opdoken van ontmoetingen met wereldleiders, waaronder de Russische president Vladimir Poetin, wat de bezorgdheid over zijn vermeende nauwe banden met het Kremlin versterkte.
POLITIEKE INSTABILITEIT EN FRUSTRATIE
Bulgarije, een land met ongeveer 6,5 miljoen inwoners, kampt sinds 2021 met herhaalde politieke instabiliteit, waarbij gefragmenteerde parlementen fragiele coalitieregeringen voortbrengen. Geen enkele regering heeft langer dan een jaar stand gehouden.
Het land heeft sinds de massale anticorruptieprotesten een einde maakten aan de lange heerschappij van de conservatieve leider Boyko Borissov, meerdere regeringen gekend.
Opiniepeilingen suggereren dat Borissovs pro-Europese GERB-partij waarschijnlijk als tweede zal eindigen met ongeveer 20 procent van de stemmen, vóór de liberale PP-DB-alliantie.
Bulgarije is een Balkanland met ongeveer 6,5 miljoen inwoners, waarvan de meerderheid zich identificeert als orthodox christen. Het werd tijdens de Koude Oorlog vaak beschouwd als de meest loyale satellietstaat van de Sovjet-Unie.