Wereldwijde aardbevingen eisen tientallen levens binnen 24 uur.
WORTHY NEWS / DE COUTUREKRANT - 26 juni 2026 - CARACAS/TOKIO/WASHINGTON - Een reeks zware aardbevingen heeft binnen minder dan 24 uur verschillende delen van de wereld getroffen.
Daarbij kwamen tientallen mensen om het leven, raakten honderden gewond en ontstond korte tijd de vrees voor een wereldwijde seismische crisis.
De zwaarste ramp deed zich voor in Venezuela, waar woensdagavond laat twee krachtige aardbevingen met een kracht van 7,2 en 7,5 elkaar binnen slechts 39 seconden opvolgden.
Volgens de autoriteiten kwamen minstens 32 mensen om het leven en raakten honderden gewond. Gebouwen stortten in, de internationale luchthaven van Caracas werd gesloten en een eerder afgegeven tsunamiwaarschuwing voor delen van het Caribisch gebied kon later worden ingetrokken.
Enkele uren later werd de noordoostkust van Japan getroffen door een aardbeving met een kracht van 6,9. Het epicentrum lag voor de kust bij de prefecturen Iwate en Aomori op het eiland Honshu.
Later diezelfde dag volgde een aardbeving met een kracht van 5,6 in het noorden van Californië. De beving veroorzaakte plaatselijke stroomuitval en meldingen van lichte verwondingen. Hoewel deze schok minder zwaar was dan de andere twee, behoorde zij tot de krachtigste die delen van Noord-Californië in tientallen jaren hebben gevoeld.
AARDBEVINGEN VER VAN ELKAAR ...
Omdat de aardbevingen elkaar zo snel opvolgden, vroegen sommigen zich af of sprake was van een wereldwijde kettingreactie. Volgens deskundigen vonden de bevingen echter plaats in volledig verschillende tektonische gebieden, duizenden kilometers van elkaar verwijderd.
William Barnhart, geodesist bij de Amerikaanse Geologische Dienst (USGS), zegt dat er geen aanwijzingen zijn dat de aardbevingen in Japan of Californië spanning hebben overgebracht op de tektonische platen onder Venezuela.
Volgens hem was de eerste Venezolaanse beving waarschijnlijk een voorbeving die de krachtigere hoofdschok van 7,5 slechts 39 seconden later in gang zette.
Martin Hudson, deskundige op het gebied van geotechnische techniek aan de Universiteit van Californië in Los Angeles (UCLA), sluit zich daarbij aan. Hij stelt dat de eerste schok de spanning op een nabijgelegen breuklijn verhoogde, die al dicht bij een breukpunt lag.
VERSCHILLENDE BREUKSYSTEMEN
Wetenschappers zeggen dat dergelijke zogenoemde 'dubbele aardbevingen' steeds beter worden begrepen dankzij verbeterde meetapparatuur. Vergelijkbare aardbevingsparen werden eerder waargenomen, onder meer tijdens de Landers-aardbevingen in Californië in 1992.
De aardbevingen in Venezuela vonden plaats op de grens waar de Caribische en Zuid-Amerikaanse tektonische platen horizontaal langs elkaar schuiven. Seismologen spreken daarbij van een zogenoemde strike-slipbreuk.
De Japanse aardbeving was daarentegen een zogenoemde thrust fault, waarbij de ene tektonische plaat onder de andere wordt gedrukt. Zulke aardbevingen komen veel voor langs de Pacifische Ring van Vuur, de hoefijzervormige gordel rond de Grote Oceaan waar ongeveer 90 procent van alle aardbevingen ter wereld ontstaat.
De aardbeving in Californië vond plaats langs een ander breuksysteem op de grens tussen de Pacifische en Noord-Amerikaanse tektonische platen.
VOORBEREIDING BLIJFT NOODZAKELIJK
De Japanse autoriteiten maakten bekend dat de beving op zee geen noemenswaardige tsunami veroorzaakte en geen gevolgen had voor nabijgelegen kerncentrales.
In Venezuela werden gedurende de nacht echter tientallen naschokken geregistreerd. Ook op het nabijgelegen Caribische eiland Curaçao werden bevingen gevoeld.
Seismologen benadrukken dat deze reeks aardbevingen opnieuw laat zien dat de aarde voortdurend energie vrijgeeft langs actieve breuklijnen, ook wanneer meerdere gebeurtenissen vrijwel gelijktijdig lijken plaats te vinden.
Volgens de deskundigen moeten landen die op of nabij actieve tektonische plaatgrenzen liggen, vooral langs de Pacifische Ring van Vuur – waaronder Japan, de westkust van de Verenigde Staten, Indonesië, de Filipijnen, Chili, Mexico en Nieuw-Zeeland – blijven investeren in een goede rampenvoorbereiding.
Zij roepen overheden op te zorgen voor aardbevingsbestendige infrastructuur en betrouwbare waarschuwingssystemen om het aantal slachtoffers bij toekomstige zware aardbevingen zo klein mogelijk te houden.